Amerika Birleşik Devletleri, tarihinin en büyük şoklarından birini 6 Ocak 2021 tarihinde Başkan Donald Trump’ın seçim sonuçlarını reddetmesi ve aylar süren seçim çalındı açıklamalarından sonra 6 Ocak günü Beyaz Saray önünde kalabalığa yaptığı kışkırtıcı konuşmasından sonra aşırı sağcı ve ırkçı grupların çoğunlukta olduğu destekçilerinin Kongre binası baskınıyla yaşadı.
ABD Yeni Başkanı Joe Biden’ın Kongre’de yaşanan şiddet olaylarını 11 Eylül terör saldırıları ile kıyaslaması ve “Bunun tek farkı görevde olan ABD Başkanı’nın cesaretlendirmesi ile gerçekleşmesi” sözleri ABD’nin yaşadığı şokun büyüklüğünü göstermektedir. Ayrıca Joe Biden, Başkan Donald Trump’ın Beyaz Saray önünde binlerce kişinin katıldığı mitingde yaptığı uzun konuşmasındaki tahrik edici sözlerden sonra destekçilerinin Kongre binasını basmasını, “ülke tarihimizin en karanlık günlerinden biriydi” şeklinde tanımladı.
Trump’ın 3 Kasım seçimlerinden sonra seçim sonuçlarını kabul etmeyen seçim çalındığı iddiaları, destekçilerine yaptığı mücadele çağrıları 6 Ocak günü yaşanan Kongre Baskınının zeminini yaratmıştı. Trump gerçekte haftalardır 6 Ocak gününe, bir hesaplaşma günü olarak bakıyordu. Taraftarlarından, o gün başkent Washington’a gidip, 3 Kasım’daki seçimlerin sonuçlarını bir kenara bırakarak başkanlığı ellerinde tutmaları için Kongre ve Başkan Yardımcısı Mike Pence’e meydan okumalarını istedi.
Kongre Baskınının gerçekleştiği günün sabahı önce Trump’ın avukatı Rudy Giuliani, seçim tartışmalarının “düellolu yargılamayla” çözülmesi gerektiği sözleriyle “kasırgayı” başlatmıştı. Trump’ın en büyük oğlu Donald Trump Jr’ın, Başkanları için “dövüşecek” parti üyelerine verdiği mesajda “Bu onların Cumhuriyetçi Partisi değil artık, Donald Trump’ın partisidir” sözleri tansiyonu daha da yükseltiyordu.
ABD’nin seçim yasalarına göre, 14 Aralık 2020’de tüm eyaletlerdeki Seçiciler Kurulu delegelerinin kullandığı oyların tek tek sayılıp ardından seçim sonuçlarının tescil edileceği ortak oturum, Başkan Donald Trump’ın “sonuçları kabul etmeyeceğim” açıklamalarının gölgesinde gerçekleştiriliyordu. Gerçekte büyük oranda “seremonik” olarak kabul edilen bu oturum, 3 Kasım 2020 seçimlerine ve sonuçlarına ilişkin tartışmalar nedeniyle bu yıl büyük önem taşımıştır. Kongre Baskını ile Seçiciler Kurulu toplantısı tarihi bir nitelik kazandı.
ABD’de 3 Kasım 2020’deki Başkanlık Seçim sonuçlarına göre belirlenen delege oylarının sayılıp, sonuçların resmen tescil edileceği Kongre oturumu sırasında Donald Trump’a destek gösterisine katılan protestocu grup polis barikatlarını aşarak Kongre binasına girdi. ABD’nin başkenti Washington’da çıkan şiddet olayları nedeniyle şehirde sokağa çıkma yasağı ve ABD’de 24 Ocak tarihine kadar olağanüstü hâl ilan edildi.
Pensilvanya Valisi Tom Wolf, başkent Washington’da göstericilerin Kongre binasına girmesini “darbe girişimi” olarak nitelendirdi.
Başkan Trump, Kongre’ye düzenlenen saldırı nedeniyle şiddet olaylarını tahrik etmekle ve bölücü söylem kullanmakla suçlanıyor.